Son Dakika Haberler

Basit Yargılama Usulü Nedir?

Basit Yargılama Usulü Nedir?
Okunma : 15 views Yorum Yap

Basit yargılama usulü, CMK 251 maddesinde düzenlenmiş bir uygulamadır.CMK 250 maddesinde düzenlenen seri muhakeme usulüne benzer şekilde sanık lehine bir uygulama olduğu söylenebilir.

Şöyle ki basit yargılama usulüne göre yapılan yargılama sonucunda sanığın hüküm giymesi halinde; hakkında kurulan hürriyeti bağlayıcı cezanın dörtte bir oranında (1/4) indirilmesine olanak sağlamaktadır. Basit yargılama usulü de uygulanabilirliği açısından bir takım usul ve esaslara tabi tutulmuştur. Basit yargılama usulünün uygulanmasında kural olarak Asliye Ceza Mahkemelerinde görülen davalarda mümkündür.

Basit Yargılama Usulü

Basit yargılama usulü kural olarak Türk Ceza Kanununda düzenlenmiş; iki yıl ve daha az hürriyeti bağlayıcı cezalar için ve sadece para cezası ile cezalandırılmaları mümkün suçlar için öngörülmüştür. CMK 250 maddesinde olduğu gibi basit yargılama usulü suça sürüklenen çocuklar, akıl hastalığı bulunanlar ile sağır ve dilsizler için uygulanmamaktadır.

Cezada Basit Yargılama Usulü Nedir?

Bu sebeple basit yargılama usulünün; kovuşturma aşamasını kısaltmaya ve dolayısıyla mahkemelerin iş yükünü azaltmaya yönelik bir uygulama olduğunu söylemek mümkündür. Basit yargılama yapma konusunda karar veren mahkeme; bu karar ile birlikte sanık hakkında düzenlenmiş iddianameyi savunma için sanığa usulünce tebliğ eder ve on beş gün içinde yazılı olarak savunma ve delillerini ibraz etmesi istenir.

Sanık hakkında birden fazla suç isnadı ile iddianame düzenlenmiş ise; tüm suçların basit yargılama usulünün uygulanmasına müsait suçlardan olması gerekmektedir.  

Basit Yargılama Usulü Hangi Suçlarda Geçerlidir?

Basit yargılamaya tabi suçlar tek tek sayılma yoluna gidilerek belirtilmemiştir. Genellikle; 2 yıl ve daha az hürriyeti bağlayıcı cezalar ve adli para cezaları için basit yargılama usulü uygulanması mümkündür.

Ayrıca basit yargılamakonusunda verilmiş olan karara itiraz durumunda fail hakkında genel usullere göre yargılama yapılmaya devam olunur. Ancak daha önce öngörülen dörtte bir oranında indirim genel yargılama usulünde uygulanmamaktadır.

Seri Muhakeme Nedir?

Seri muhakeme nedir? sorusunun cevabı 7188 sayılı yasanın 23. Maddesi ile 5271 sayılı Ceza Muhakemeleri Kanunun 250. Maddesinde verilmiştir. Seri Muhakeme; Cumhuriyet Savcısı tarafından şüphelinin üzerine atılı suçlamadan dolayı yeterli delillerin bulunmasına rağmen ve hakkında; dava açılmasının ertelenmesi kararı verilmemesi halinde mümkündür.

Seri muhakeme sonuçları itibariyle şüphelinin lehine olan bir uygulamadır. Şöyle ki; seri muhakeme usulünün uygulanmasının kabul edilmesi halinde; şüpheli hakkında verilecek cezanın yarı oranında indirileceği hüküm altına alınmıştır.

BASİT YARGILAMA USULÜ

Seri Muhakeme Usulü

 Şüphelinin üzerine atılı suçun Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunun 250/1-a maddesinde belirtilen suçlardan olması halinde seri muhakeme usulüveya basit yargılama usulüuygulanması mümkündür.  Uzlaşmaya tabi suçlarda veya ön ödemeye tabi suçlarda seri muhakeme usulü uygulanması mümkün değildir.

Ayrıca seri muhakeme usulünün uygulanmasını şüphelinin soruşturma aşamasında kabul etmesi gerekmektedir. Ayrıca şüpheliye seri muhakeme usulü uygulanması konusunda teklif müdafii veya vekil huzurunda yapılması gerekmektedir. Seri muhakeme kural olarak suça sürüklenen çocuklar; akıl hastalığı veya sağır – dilsizler için uygulanmamaktadır.

Seri Muhakemeye Tabi Suçlar

Seri muhakemeye tabi suçlar CMK 250 maddesinde belirtilmiştir. Bu suçlar;

  • Hakkı olmayan bir yere tecavüz
  • Genel güvenliğin kasten tehlikeye sokulması suçu
  • Trafik güvenliğini kasten tehlikeye sokmak
  • Gürültü yapma
  • Parada sahtecilik
  • Mühürde bozma suçu
  • Resmi belgelerin düzenlenmesinde yalan beyan
  • Kumar oynanması için yer veya imkan sağlama
  • Başkalarına ait kimlik bilgilerinin kullanılması

Suçları için seri muhakeme usulünün uygulanması mümkündür. Seri muhakeme usulününuygulanması için şüpheliye ulaşılamaması halinde; şüphelinin bu uygulamayı reddettiği kabul edilerek hakkında genel soruşturma usullerine göre iddianame düzenlenmektedir. Ayrıca seri muhakeme usulunü sağın reddetmesi durumunda hakkında verilecek olan cezanın da artması mümkündür.

Yukarıda belirtilen seri muhakeme usulünün uygulanması mümkün suçların birden fazla kişi halinde işlenmesi halinde soruşturma dosyasında bulunan tüm şüphelilerin ayrı ayrı uygulamayı kabul etmeleri gerekmektedir. Şüphelilerden herhangi birisinin seri muhakemeyi kabul etmemeleri halinde uygulanması mümkün değildir.

Seri Muhakeme usulü soruşturmanın tüm aşamalarında uygulanması mümkündür. Şüphelinin hakkında iddianame düzenlenmeden önce soruşturmanın yapıldığı Cumhuriyet Savcılığına müracaat ederek hakkında seri muhakeme uygulanmasını kabul ettiğini beyan etmesi halinde CMK 250 maddesinin uygulanması mümkündür.

Ayrıca yukarıda belirtilen suçlardan dolayı kovuşturma yani mahkeme aşamasında CMK 251 maddesinde düzenlenen basit yargılama usulü ve seri muhakeme usulü uygulanması mümkündür.

YORUMLAR (İLK YORUMU SİZ YAZIN)