
- 1. Çekişmeli Boşanma Davası Ne Zaman Açılır?
- 1.1. Boşanmanın Ferileri
- 2. Çekişmeli Boşanma Davası Nasıl Açılır?
- 2.1. Çekişmeli Boşanma Nedenleri
- 2.1.1. Zina Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası
- 2.1.1.1. Zina Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Şartları
- 2.1.1.2. Zina Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davasında Deliller
- 2.1.2. Hayata Kast Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası
- 2.1.3. Pek Kötü ve Onur Kırıcı Davranışlar Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası
- 2.1.4. Terk Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası
- 2.1.4.1. Terk Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Şartları
- 2.1.4.1.1. Terk Nedeniyle Boşanma Davasında İhtar Şartı
- 2.1.4.1.2. İhtar Şartına İlişkin Emsal Mahkeme Kararı
- 2.1.5. Suç İşleme Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası
- 2.1.6. Haysiyetsiz Hayat Sürme Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası
- 2.1.7. Akıl Hastalığı Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası
- 3. Çekişmeli Boşanma Dava Süreci
- 3.1. 1- Çekişmeli Boşanma Davasına Hazırlık Süreci
- 3.1.1. Çekişmeli Boşanma Dava Dilekçesinin Hazırlanması
- 3.1.2. Delillerin Toplanması
- 3.2. 2- Çekişmeli Boşanma Davasının Açılması
- 3.2.1. Çekişmeli Boşanma Davası Nerede Açılır?
- 3.2.1.1. Yetkili Mahkemeler
- 3.3. 3- Çekişmeli Boşanma Davasında Dava Süreçleri
- 3.3.1. Dava Dilekçesinin Tebliği ve Cevap Süreci
- 3.3.2. Ön İnceleme Aşaması
- 3.3.3. Tahkikat Aşaması
- 3.3.4. Sözlü Yargılama Aşaması
- 3.3.5. Karar Aşaması
- 4. Çekişmeli Boşanma Davasında Hakim Neler Sorar?
- 4.1. Boşanma Sebebine Yönelik Sorular
- 4.1.1. Zina Nedeniyle Boşanma Davasında Örnek Sorular
- 4.1.2. Hayata Kast Pek Kötü veya Onur Kırıcı Davranışlar Halinde Örnek Sorular
- 4.1.3. Suç İşleme ve Haysiyetsiz Hayat Sürme Halinde Örnek Sorular
- 4.1.4. Terk Nedeniyle Boşanmada Örnek Sorular
- 4.1.5. Akıl Hastalığı Nedeniyle Boşanmada Örnek Sorular
- 4.1.6. Şiddetli Geçimsizlik Nedeniyle Boşanmada Örnek Sorular
- 4.2. Kusur Tespitine Yönelik Sorular
- 4.3. Sosyal ve Ekonomik Durumun Tespitine Yönelik Sorular
- 4.4. Çocuğun Üstün Yararına Yönelik Sorular
- 4.5. Evlilik Birlikteliğine İlişkin Sorular
- 5. Çekişmeli Boşanma Davasında Velayet Nasıl Belirlenir?
- 5.1. Ebeveynlerin Sosyal ve Ekonomik Durumları
- 5.2. Çocuğun Yaşı / Gelişim Düzeyi
- 5.3. Çocuğun Görüşü
- 5.4. Uzman Raporları
- 5.4.1. Velayetin Belirlenmesinde Uzman Görüşünün Önemi (BAM Kararı)
- 6. Çekişmeli Boşanma Davasında Nafaka
- 7. Çekişmeli Boşanma Davalarında Nafaka Nasıl Belirlenir?
- 7.1. Kusur Durumunun Nafakaya Etkisi
- 8. Çekişmeli Boşanma Davası Nasıl Düşer?
- 8.1. Çekişmeli Boşanma Davasından Vazgeçme
- 8.2. Çekişmeli Boşanma Davasının Takipsiz Bırakılması
- 8.3. Dava Şartı ve Usuli Eksiklikler Nedeniyle Düşme
- 8.4. Davanın Konusuz Kalması Nedeniyle Düşme
- 9. Çekişmeli Boşanma Davası İle Maddi ve Manevi Tazminat Talebi
- 9.1. Çekişmeli Boşanmada Davasında Maddi Tazminat
- 9.2. Çekişmeli Boşanma Davasında Manevi Tazminat
- 9.2.1. Çekişmeli Boşanma Davasında Tazminat Şartları
- 9.2.1.1. Yasal Dayanak
- 10. Çekişmeli Boşanma Davası Ücreti 2026
- 10.1. Çekişmeli Boşanma Davalarında Harç ve Yargılama Giderleri
- 10.2. Çekişmeli Boşanma Davası Avukatlık Ücreti 2026
- 11. Çekişmeli Boşanma Davası İle İlgili Özet Bilgiler
- 11.1. Çekişmeli Boşanma Davası Nedir?
- 11.2. Çekişmeli Boşanma Davasında Yasal Haklarımız
- 11.3. Çekişmeli Boşanma Davası Ne Kadar Sürer?
- 11.4. Çekişmeli Boşanma Davası Aşamaları
- 11.5. Çekişmeli Boşanma Davası Hangi Hallerde Düşer?
- 11.6. Çekişmeli Boşanma Davasında Görevli ve Yetkili Mahkemeler
- 12. Çekişmeli Boşanma Davası Dilekçesi (Örnekler)
- 12.1. Zina Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Dilekçesi
- 12.2. Hayata Kast Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Dilekçesi
- 12.3. Pek Kötü veya Onur Kırıcı Davranışlar Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Dilekçesi
- 12.4. Suç İşleme Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Dilekçesi
- 12.5. Haysiyetsiz Hayat Sürme Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Dilekçesi
- 12.6. Terk Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Dilekçe Örneği
- 12.7. Akıl Hastalığı Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Dilekçe Örneği
- 12.8. Şiddetli Geçimsizlik Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Dilekçesi
- 13. Çekişmeli Boşanma Davası Açmadan Önce Bilmemiz Gerekenler
- 14. SIK SORULAN SORULAR
- 14.1. Çekişmeli Boşanma Davası Kaç Celsede Biter?
- 14.2. Çekişmeli Boşanma Davası Açıldıktan Sonra Ne Zaman Tebligat Gelir?
- 14.3. Çekişmeli Boşanma Davasına Gitmezsem Ne Olur?
- 14.4. Çekişmeli Boşanma Davasında Hakim Nelere Dikkat Eder?
- 14.5. Çekişmeli Boşanmada Kadın Nasıl Haksız Olur?
- 14.6. Çekişmeli Boşanma Davasında Ev Kimde Kalır?
- 14.7. Çekişmeli Boşanma Davasında Hangi Deliller Kullanılabilir?
Çekişmeli boşanma davası, eşlerden herhangi birisinin boşanmayı kabul etmemesi veya her iki eşin boşanmanın sonuçları üzerinde bir anlaşmazlık yaşamaları halinde açılır.
Anlaşmalı şekilde açılan boşanma davalarında da olduğu gibi boşanmak isteyen eş çekişmeli boşanma dava dilekçesi ile birlikte görevli ve yetkili aile mahkemelerine başvurarak bu hukuki süreci başlatması gerekir.
Çekişmeli boşanma davası açmadan önce bilmemiz gereken temel hukuki bilgiler ile takip etmemiz gereken aşamalar hakkında bilgi sahibi olduktan sonra yazımızın sonunda çekişmeli boşanma davalarına konu olabilecek farklı nedenlere dayandırılmış çekişmeli boşanma dilekçesi örneklerinden yararlanabilirsiniz. Ancak bu tür dava dilekçelerinin kişiye özel olarak hazırlanması ve gerektiğinde hukuki destek alınarak hazırlanması gerektiğini hatırlatmak isteriz.
Çekişmeli Boşanma Davası Ne Zaman Açılır?
Çekişmeli boşanma davası, eşler arasında evlilik birlikteliğinin sona erdirilmesi veya boşanmanın diğer ferilerinin bir veya birkaçı üzerinde anlaşma sağlanamaması halinde açılır. Genellikle çekişmeli boşanma davalarının konusunu eşlerden herhangi birisinin boşanmak istememesi oluşturmaktadır. Bu durum haricinde aşağıda sıralamış olduğumuz boşanmanın ferileri de çekişmeli boşanma davalarının konusunu oluşturan diğer durumlardır.
Boşanmanın Ferileri
- Çocuğun velayeti
- Çocuk ile kişisel ilişki
- Yoksulluk nafakası
- İştirak nafakası
- Tedbir nafakası
- Manevi tazminat
- Maddi tazminat
- Mal paylaşımı
- Yargılama giderleri
- Avukat (vekalet) ücretleri
Çekişmeli Boşanma Davası Nasıl Açılır?
Çekişmeli boşanma dava süreci, yazımızın başında da belirttiğimiz gibi boşanma dava dilekçesi ile aile mahkemelerinde başlatılan bir hukuki süreçtir.
Boşanma davalarının çekişmeli olarak görülmesine neden olan en önemli etken eşlerden herhangi birisinin boşanma iradesinin bulunmaması yani boşanmak istememesidir. Ancak evlilik birlikteliğini zorlayıcı bir şekilde sürdürülmesi gerektiği yönünde bir yasal düzenleme yoktur. Diğer bir ifade ile herhangi bir eşin boşanmak istememesi çekişmeli boşanma davasının açılmasına engel olmadığı gibi tarafların yasal olarak boşanmalarına da engel değildir.
Çekişmeli boşanma davasının konusunu herhangi bir eşin boşanmak istememesi oluşturması halinde mahkemece ilk olarak araştırılacak husus mevcut durumda boşanma nedenlerinin bir veya bir kaçının bulunup bulunmadığı hususudur.
Gerek çekişmeli boşanma dava dilekçesi hazırlanmadan gerekse açılmış bir dava sürecinin sağlıklı olarak ilerleyebilmesi için öncelikli davacı hatta davalı tarafından boşanma nedenleri hakkında bilgi sahibi olunması gerekir.
Çekişmeli Boşanma Nedenleri
Türk Medeni Kanunumuzun 161 ile 166 maddeleri arasında çekişmeli boşanma davalarına konu olabilecek durumlar sıralanmıştır.
Zina Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası
Kadın veya erkek fark etmeksizin evlilik birlikteliği yasal olarak devam ederken eşlerden herhangi birisinin bir başkası ile cinsel birliktelik yaşaması Türk Medeni Kanunumuzun 161. Maddesi ile zina nedeniyle çekişmeli boşanma davasının konusunu oluşturabilecek bir durumdur.
Böylesine ağır bir şekilde sadakat yükümlüğünün ihlal edilmiş olması davacı eş açısından evlilik birlikteliğinin sürdürülmesi adeta imkansız hale gelebilecektir. Bu nedenle zina çekişmeli boşanma davalarında çoğunlukla mutlak boşanma sebebi olarak kabul edilmiştir.
Zinanın mutlak boşanma sebebi olarak kabul edilmesi ve zina nedeniyle açılacak çekişmeli boşanma davasında bu sadakat yükümlülüğünü ihlal eden eşin genellikle tam kusurlu olarak görülmesi boşanmada maddi ve manevi tazminat, çocuğun velayeti ve nafaka gibi diğer boşanmanın ferilerine de etki etmektedir. Özellikle boşanma davasında zinanın kanıtlanması ve yasal deliller ile ortaya konulması önemlidir.
Çekişmeli boşanma davası, aldatma yani zinaya dayandırılmak istenmesi halinde dava öncesinde bilgi sahibi olmamız gereken bir takım koşullar vardır.
Zina Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Şartları
Türk Medeni Kanunumuzun 161. Maddesinde yer alan hükümler gereğince zina nedeniyle boşanma davasının şartlarını aşağıdaki gibi sıralayabiliriz.
- Çekişmeli boşanma davası, zinanın öğrenilmiş olduğu tarihten itibaren 6 ay içerisinde açılmalıdır.
- Dava açma hakkı her durumda ise zina fiilinin gerçekleşmiş olduğu tarihten 5 yıl geçmekle kaybolur.
- Diğer eş tarafından zina eden eş affedilmemiş olması gerekir.
- Zina evlilik birlikteliği yasal olarak devam ederken gerçekleşmesi gerekir.
- Örneğin zinanın gerçekleşmiş olduğu tarih 01.01.2026 olması halinde ve durumun diğer eş tarafından 01.03.2026 tarihinde öğrenilmesi durumunda dava en geç 01.09.2026 tarihinde açılmalıdır. (6 Aylık süre) Her durumda ise 01.01.2031 tarihi itibariyle zina nedeniyle dava açma hakkı kaybolur. (5 yıllık süre)
Zina Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davasında Deliller
Zina nedeniyle açılacak çekişmeli boşanma davasını önemli kılan durumların başında zinanın kanıtlanması gelir. Hukuki olarak zina, eş haricinde bir başkası ile gerçekleşen cinsel birlikteliktir.
İki kişi arasında gerçekleşen bu fiilin yargı mercileri önünde somut delillerle kanıtlanması oldukça zor olabilmektedir. Ancak yerel mahkemeler ve yüksek yargı organları zinanın gerçekleştiğine dair olan kuvvetli emareleri cinsel birlikteliğin gerçekleştiğini kabul etmeye yeter görmektedir. Uygulamada karşılaştığımız ve yargı mercileri tarafından zinanın gerçekleştiğini kabul eden emareleri aşağıdaki gibi örneklendirebiliriz.
- Tarafların aynı otel odasına kalmaları
- Tarafların aynı evde evliymiş gibi yaşamaları
- Mesajlaşma tutanakları
- Güvenlik kamerası görüntüleri
- Ses kayıtları
- DNA raporları
- Tanık beyanları
Hayata Kast Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası
Eşlerden herhangi birisinin kasıtlı olarak gerçekletirmiş olduğu bir eylemden dolayı diğer eşin hayatına kast etmiş olmasıdır.
Evlilik birlikteliği devam ederken bir eşin diğer eşin hayatına bilinçli olarak kast etmesi bıçak veya ateşli silah ile yaralama şeklinde olabileceği gibi hayati tehlike boyutuna ulaşacak şekilde darp etmesi veya zehirleme şeklinde de gerçekleşmesi mümkündür. Burada önemli olan hangi amaç ile hareket ettiğinin tespit edilmesidir.
Eşin hayata kast boyuna varan bu davranışları nedeniyle çoğunlukla ayrıca adli süreç başlatılabilmektedir. Ceza soruşturması veya ceza davasına konu olan bu süreçte doktor raporları önemli deliller arasında yer alır.
Hayata kastın olası sonuçları düşünüldüğünde oldukça önemli bir boşanma nedeni olduğunu söylemek yanlış olmayacaktır. Evlilik birlikteliği içerisinde hayata kast söz konusu olması halinde sadece çekişmeli boşanma davası açılması yeterli olamayabilmektedir. Beraberinde ayrıca uzaklaştırma talebi, koruma talebi veya zorlama hapsi taleplerinde bulunulması da gerekebilecektir.
Pek Kötü ve Onur Kırıcı Davranışlar Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası
Pek kötü ve onur kırıcı davranışlar çekişmeli boşanma davasına sıkça konu olmaktadır. Bu davranışlar fiziksel şiddet şeklinde olabileceği gibi psikolojik şiddet şeklinde de kendisini gösterebilir. Hatta eşe yönelik küçük düşürücü ve onur kırıcı davranışlar da yine Türk Medeni Kanunumuzun 162 maddesi gereğince boşanma nedenleri arasında sayılmıştır.
Pek kötü davranışlar olarak kabul edilen ve Türk Ceza Kanunumuzda ayrıca suç olarak tanımlanmış eşe karşı kasten yaralama fiilin ağırlığına göre bir kez gerçekleşmiş olsa dahi boşanma sebebi olarak görülebilmektedir. Ancak yine Türk Medeni Kanunumuzun 162. Maddesi ile boşanma nedeni olarak kabul edilen “onur kırıcı davranışlar” sistematik olarak devam etmelidir. Her durumda ise tüm bu fiziki ve sözlü davranışlar evlilik birlikteliğini temelinden sarsacak ve ortak hayatı çekilemez hale getirecek boyutta olması gerekir.
Hayata kast, pek kötü ve onur kırıcı davranışlar nedeniyle çekişmeli boşanma davası açmadan önce zamanaşımı sürelerine dair bilgi sahibi olmamız gereken konular vardır. Boşanma davası çekişmeli olarak açılmak istenmesi halinde dava;
- Boşanmaya neden olan bu fiil ve davranışların öğrenilmesinden itibaren 6 ay
- Her durumda ise bu fiillerin gerçekleşmesinden itibaren 5 yıl içerisinde açılması gerekir.
Ayrıca yine bu filer nedeniyle davalı eşin diğer eş tarafından affedilmemiş olması diğer bir önemli dava şartı olarak karşımıza çıkar.
Terk Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası
Terk, Türk Medeni Kanunumuzun 164. Maddesinde dayanılarak çekişmeli boşanma davasının konusu yapılacak bir başka nedendir.
Evlilik birlikteliği devam ederken eşlerden herhangi birinin bir gerekçesi bulunmaksızın ve evlilik birlikteliği ile ilgili yükümlülüklerini yerine getirmemek amacı ile ortak konutu terk etmesidir. Bu boşanma nedeninde bilinmesi gereken en önemli husus eşin ortak konutu terk edilmeye zorlanmamış olması gerektiğidir. Örneğin ortak konutu terk eden eş, psikolojik baskı görmesi, hayatına kast edilmesi, fiziksel şiddet altında olması halinde ortak konutu terk etmesi halinde ortak konut terk eden eş aksine terke zorlayan eş ortak konutu terk etmiş olarak kabul edilir.
Terk nedeniyle çekişmeli boşanma davası açılmadan önce davacı eşin yerine getirmesi zorunlu olan bir takım hukuki işlemler vardır.
Terk Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Şartları
- Terk aile yükümlülüğünü yerine getirmemek amacıyla gerçekleşmiş olmalı
- Ortak yaşamda terke zorlayıcı bir unsurun bulunmamış olması
- Terkin en az 6 ay sürmüş olması gerekir
- Son olarak en önemli koşul ise terk eden eşe ortak konuta dönmesi için gerekli ihtarın yapılmış olması gerektiğidir.
Terk Nedeniyle Boşanma Davasında İhtar Şartı
Terk, çekişmeli olarak açılacak boşanma davasının konusu yapılmak istendiğinde dava öncesinde, davacı eş terk eden eşe ortak konuta dönmesi için (2 aylık sürede) ihtarda bulunması gerekir. Bu ihtar boşanma davası ile birlikte mahkeme tarafından yapılması talep edilebileceği gibi dava öncesinde noter aracılığı ile de ihtar işleminin yapılması mümkündür.
Terkin en az 6 ay süre ile devam etmiş olması zorunlu olması nedeniyle terk eden eşe 2 aylık süre tanınması gerektiğinden bu ihtarın en erken terkin gerçekleştiği tarihten 4 ay sonra yapılması gerekir. Bu 2 aylık süreye rağmen eş ortak konuta dönmemesi halinde boşanma davası açılır veya açılmış olan boşanma davası esastan görüşülmeye başlanır.
İhtar Şartına İlişkin Emsal Mahkeme Kararı
Terk sebebiyle boşanma davasında ihtarın hukuksal sonuç doğurabilmesi için davet edilen konutun, ihtar istemi tarihinden önce 4 aydan evvel tarafların sosyal düzeyine uygun biçimde hazırlanmış olması zorunludur.Davacı kocanın 03/02/2015 tarihinde ihtar talebinde bulunduğu, müşterek konut olarak gösterdiği konutun davacının ailesiyle birlikte oturduğu konut olduğu, bu nedenle 2015/30 D.İş sayılı dosyadan gönderilen ihtarın terk nedeniyle boşanma davasının esas alınmasının mümkün olmadığı,
Davacının 06/04/2015 tarihinde yeni bir ev kiralayarak davacıyı eve dönmesi için davet ettiği ancak davalı kadının çekilen ilk ihtardan dolayı tebliğ tarihinden itibaren iki ay içerisinde dilediği gün ortak konuta dönme hakkı kazandığı, ilk ihtarın davalıya tebliğ tarihinden başlayarak, belirtilen iki aylık ayrı yaşama hakkının sona erdiği tarihten sonraki 4 aylık süre geçtikten sonra çekilecek ikinci ihtarın hukuki sonuç doğurabileceği, davacı tarafından çekilen ihtarın geçersiz olduğu,
Geçersiz ihtara dayanılarak terk nedeniyle boşanma kararı verilemeyeceği, mahkemenin her ne kadar 2015/30 D.İş sayılı dosyada yapılan ihtarın usulsüz tebliğinden dolayı uygun bir terk ihtarının bulunmadığından bahisle davanın reddine karar vermesi doğru değilse de sonuç itibariyle red kararının doğru olduğu anlaşıldığından; davacının istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK.’nun 353-1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir. (Adana Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesinin 09.01.2018 tarihli kararı)
Suç İşleme Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası
Davalı eşin işlemiş olduğu bir veya birden fazla suç çekişmeli boşanma davasının konusunu oluşturabilecek bir başka durumdur. Öncelikle davalı eşin işlemiş olduğu bu suçun kasıtlı olarak işlenebilen bir suç olması gerektiğini hatırlatmak isteriz.
Türk Medeni Kanunumuzda hangi suçların işlenmesinin boşanma sebebi yapılacağı konusunda bir düzenleme yoktur. Genellikle, genel toplum ahlakı ile bağdaşmayan ve uygulamada daha çok yüz kızartıcı suç olarak tanımlanan; Hırsızlık, dolandırıcılık, rüşvet, zimmet, irtikap, güveni kötüye kullanma, kaçakçılık, uyuşturucu madde imal ve ticareti veya ihaleye fesat karıştırma suçu gibi suçlar bu kapsamda değerlendirilmektedir.
Davalı eşin bu gibi yüz kızartıcı suçları bir kez işlemesi dahi boşanma nedeni olarak kabul edilebilmektedir. Ya da adi suç olarak bilinen diğer suçların sık sık işlenmesi de çekişmeli olarak açılacak boşanma davalarının konusunu oluşturabilir.
Diğer boşanma nedenlerinde olduğu gibi işlenin bu suçların evlilik birliğinin temelinden sarsacak nitelikte olması ve ortak hayatın bu suçlar nedeniyle çekilemez hale gelmiş olması çekişmeli boşanma davası sırasında mahkemece üzerinde durulduğu bir başka husustur.
Haysiyetsiz Hayat Sürme Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası
Uygulamada sık karşılaşılan çekişmeli boşanma davalarına konu olabilecek bir başka durum davalı eşin haysiyetsiz hayat sürmesidir.
Hangi fiil ve davranışların haysiyetsiz hayat sürme kapsamında değerlendirildiği yönünde yine bir yasal düzenleme yoktur. Ancak yine toplum ahlaki ile bağdaşmayan evlilik birlikteliğine dolayısıyla ortak yaşama zarar verecek nitelikteki her türlü yaşam tarzı yüksek yargı organları tarafından haysiyetsiz hayat sürme olarak kabul edilmiştir.
Birçok Yargıtay kararında eşin gece hayatına düşkünlüğü, kumar alışkanlıkları veya her türlü yasaklı madde bağımlılıkları haysiyetsiz hayat sürme olarak kabul edilmiştir.
Akıl Hastalığı Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası
Türk Medeni Kanunumuzda yer alan ve özel boşanma sebepleri arasında sayılan bir başka çekişmeli boşana davası açılması gereken durum eşlerden birisinin akıl hastalığına tutulmuş olması gerektiğidir.
Boşanma isteği akıl hastalığına dayandırılması için eşte bulunan bu hastalığın sürekli bir hastalık olması ve tedavisinin mümkün olmaması gerekir. Basit şekilde ve geçici olarak kabul edilen depresyon halleri akıl hastalığı nedeniyle boşanma davasının konusu yapılamaz. Ayrıca bu hastalığın iyileşmesi mümkün olmadığı yönünde dava öncesinde sağlık kurulundan rapor alınması gerekir. Bu belgelerin çekişmeli boşanma dava dilekçesine eklenmesi zorunludur.

Çekişmeli Boşanma Dava Süreci
Çekişmeli boşama davası açmadan önce, dava süreci ile ilgili bilgi sahibi olmamız bu hukuki sürecin daha sağlıklı ilerlemesine ve devamında sonuçlanmasına imkan tanır.
Genel hatları ile çekişmeli boşanma davası aşağıdaki aşamalardan geçerek neticelendirilmektedir.
1- Çekişmeli Boşanma Davasına Hazırlık Süreci
Herhangi bir boşanma davası açılmadan önce ilk olarak davanın ne şekilde açılacağına karar vermemiz gerekir. Konumuz çekişmeli boşanma davası olması nedeniyle dava açmadan önce aşağıdaki işlemleri yerine getirmemiz gerekir.
Çekişmeli Boşanma Dava Dilekçesinin Hazırlanması
Diğer davalarda olduğu gibi çekişmeli boşanma davası açmadan önce ilk olarak hazırlamamız gereken hukuki belge dava dilekçesinin hazırlanmasıdır. Dava dilekçesinde daha önce tespit ettiğimiz boşanma nedenleri üzerinde durulur.
Çekişmeli boşanma dava dilekçesi hazırlanırken sadece boşanma nedenlerini belirtmek yetmez. Ayrıca bu boşanma nedenlerinin evlilik birliğini nasıl sarmış olduğu, davalı eşin ortak hayatı çekilemez hale getiren kusurlu hareketlerinin somut deliller ile dava dilekçesinde gösterilmesi gerekir.
Çekişmeli boşanma davasında çocuğun velayeti talep edilecek olması halinde çocuğun üstün yararının davacı eş yönünde olduğu yine somut deliller ile ortaya konulmalıdır. Devamında ise diğer boşanmanın ferileri hakkında taleplerimiz gerekçeleri ile birlikte dava dilekçesinde yer almalıdır.
Delillerin Toplanması
Çekişmeli boşanma davası öncesi bir başka hazırlık aşaması delillerin toplanmasıdır. Daha önce dava dilekçesinde ileri sürmüş olduğumuz boşanma nedenlerinin varlığını gösterecek her türlü yasal delil dava dilekçesine eklenmek üzere hazırlanmalıdır.
Yine çekişmeli boşanma dava dilekçesinde velayet, tazminat veya nafaka gibi talepler bulunması halinde buna ilişkin bilgi ve belgeler dava öncesinde hazırlanması gereken evraklar arasında yer alır.
2- Çekişmeli Boşanma Davasının Açılması
Çekişmeli boşanma dilekçesi hazırlanıp dilekçe yer alan iddiaları destekleyecek delillerin toplanmasından sonra dava açılış aşamasına geçilir.
Çekişmeli Boşanma Davası Nerede Açılır?
Boşanma davaları ve diğer aile hukukundan kaynaklanan uyuşmazlıklarda görevli mahkemeler her zaman aile mahkemeleridir. Yetkili mahkemelerin belirlenmesinde ise davacı birden fazla alternatife sahiptir.
Yetkili Mahkemeler
- Davacının ikamet ettiği il / ilçe merkezinde bulunan aile mahkemeleri
- Davalı eşin ikamet etmiş olduğu yer aile mahkemeleri
- Davacı ve davalı eşin en az 6 ay süre ile son olarak ikamet ettikleri yer aile mahkemeleri
Yetkili mahkemelerin bulunduğu yargı biriminde ayrıca aile mahkemesi bulunmaması halinde bu görev aile mahkemesi sıfatı ile asliye hukuk mahkemesine aittir.
Yukarıda belirtmiş olduğumuz şekilde yetkili mahkemelerin belirlenmesinden sonra boşanma dava dilekçemiz ve ekleri ile yetkili mahkemenin bulunduğu adliye tevzi bürosuna başvurmamız gerekir. Burada hesaplanan peşin harç ve yargılama giderlerinin mahkeme veznesine yatırılması ile birlikte boşanma davası açılmış olacaktır.
3- Çekişmeli Boşanma Davasında Dava Süreçleri
Yukarıda özetlemiş olduğumuz tüm aşamalar tamamlanıp dava yasal olarak açılmasından sonra ise genel hatları ile çekişmeli boşanma davasında aşağıdaki aşamalar geçeriz.
Dava Dilekçesinin Tebliği ve Cevap Süreci
Mahkeme görev ve yetki bakımından bir usuli hatanın bulunmadığını tespit etmesi ile davacı tarafından hazırlanan dava dilekçesi ve ekleri davalı eşe tebliğ edilir.
Bu süreçte davalı eşin kendisisine tebliğ edilen dava dilekçesine 2 haftalık süre zarfında cevap dilekçesi sunma hakkı vardır. Davalı bu cevap dilekçesinde, dava dilekçesinde yer alan iddiaları reddedebileceği gibi aynen kabul de edebilir. Bu aşamada iddiaların reddedilmesi halinde 2 haftalık süre zarfında cevaba cevap dilekçesi mahkemeye sunulur. Tüm bu aşamalar çekişmeli boşanma davasında “dilekçeler aşaması” olarak adlandırılmaktadır.
Ön İnceleme Aşaması
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi hatta cevaba cevap dilekçesi ile tarafların sunmuş olduğu tüm delil ve belgeler ön inceleme duruşması açılarak değerlendirilir. Öncelikle eşlerin boşanmada kararlı olup olmadığı araştırılır.
Dava dilekçesinde ileri sürülen boşanma nedenlerinin varlığı, nafaka ve tazminat yükümlülüğüne ilişkin bilgi ve belgeler ile eşlerin kusur durumunu belirleyecek olan her türlü bilgi ve belgelere gerek duyulması halinde ilgili kurum ve kuruluşlardan talep edilmesine karar verilebilir.
Tahkikat Aşaması
Çekişmeli boşanma davasının en önemli aşamasıdır. Bu aşamada diğer aşamalarda toplanmış tüm deliller ve tarafların iddiaları birlikte değerlendirilir. Özellikle nafaka, velayet veya maddi ve manevi tazminat gibi taleplerin bulunması halinde tarafların sosyal ve ekonomik durumları, çocuğun üstün yararının belirlenmesi için sosyal inceleme raporunun alınmasına karar verilerek sözlü yargılama aşamasına geçilir.
Sözlü Yargılama Aşaması
İsminden de anlaşılacağı gibi bu aşamada taraflar son kez dinlenir. Daha önce toplanan delil ve belgeler doğrultusunda tarafların son beyanları alınır. Bu aşamada genel amaç davasının boşanmakta kararlı olup olmadığının tespit edilerek nihai karar konusunda bir takdir oluşturmaktır.
Karar Aşaması
Çekişmeli boşanma davasında yerel mahkemenin son aşaması karar aşamasıdır. Dava dosyası tüm hali ile değerlendirilerek, davacının dava dilekçesi ile diğer yargılama aşamalarında ileri sunmuş olduğu iddialar ve davalının bu konudaki iddiaları değerlendirilerek bir karar verilir.
Çekişmeli Boşanma Davasında Hakim Neler Sorar?
Çekişmeli boşanma davasının en önemli aşamalarından birisi duruşmaların yapılmış olduğu tahkikat aşamasıdır. Eşler arasındaki uyuşmazlıkların kapsam ve niteliğine göre yöneltilecek sorularda değişiklik gösterebilmektedir. Ancak her boşanma davasında belirli amaçlara yönelik genel olarak karşılaşmamız muhtemel soruları aşağıdaki gibi sıralayabiliriz.
Boşanma Sebebine Yönelik Sorular
Çekişmeli boşanma davası genellikle herhangi bir eşin boşanmak istememesi nedeniyle açılmaktadır. Uyuşmazlığın konusunu boşanmak istenilmemesi oluşturması halinde mahkeme tarafından öncelikle yukarıda detaylarını paylaştığımız boşanma sebepleri araştırılır. Genel amaç evlilik birlikteliğinin ne ölçüde sarsıldığını ve ortak hayatın çekilemez hale gelip gelmediğinin tespit edilmesidir.
Boşanma nedenlerine göre karşılaşabileceğimiz soruları ise aşağıdaki gibi örneklendirebiliriz.
Zina Nedeniyle Boşanma Davasında Örnek Sorular
- Zina (aldatma) ne zaman gerçekleşti?
- Zinanın gerçekleşmiş olduğunu ne zaman öğrendiniz?
- Bu zina (aldatma) nedeniyle eşinizi affettiniz mi?
- Zinanın gerçekleştiğine dair delilleriniz nelerdir?
- Aldatmayı öğrendikten sonra eşinizle birlikte yaşamaya devam ettiniz mi?
Hayata Kast Pek Kötü veya Onur Kırıcı Davranışlar Halinde Örnek Sorular
- Eşiniz hayatınıza nasıl kastetti?
- Daha önce de fiziksel şiddet gördünüz mü?
- Şiddet ve onur kırıcı davranışlar tekrarlanıyor mu?
- Bu konularda devam eden bir soruşturma veya kovuşturma var mı?
Suç İşleme ve Haysiyetsiz Hayat Sürme Halinde Örnek Sorular
- Eşinizin işlemiş olduğu suç nedir?
- Benzer suçları daha önce de işledi mi?
- Eşiniz hakkında kesinleşmiş bir mahkumiyet kararı var mı?
- Bu suçların işlenmesi evlilik birlikteliğini nasıl etkiliyor?
Terk Nedeniyle Boşanmada Örnek Sorular
- Eşiniz ortak konutu ne zaman terk etti?
- Eşinizin ortak konutu terk etmesindeki nedenler nelerdir?
- Terk ne kadar süredir devam etmektedir?
- Eşinize ortak konuta dönmesi için gerekli ihtarlarda bulundunuz mu?
- Terk sonrasında herhangi bir şekilde iletişim kurabildiniz mi?
Akıl Hastalığı Nedeniyle Boşanmada Örnek Sorular
- Bu hastalık ne kadar süredir devam ediyor?
- Bu konuda sağlık kurulu raporu var mıdır?
- Bu hastalığın iyileşme ihtimali var mı?
- Eşinizdeki bu hastalık evlilik birlikteliğini ve ortak hayatı nasıl etkiliyor?
Şiddetli Geçimsizlik Nedeniyle Boşanmada Örnek Sorular
- Eşiniz ile aranızdaki geçimsizliğin nedenleri nelerdir?
- Bu sorunlar ne sıklıkla devam ediyor?
- Eşiniz ile devam eden sorunlar ortak yaşamı nasıl etkiliyor?
- Eşiniz ile uzlaşma girişiminiz oldu mu?
- Bu sorunlar nedeniyle fiili ayrılık söz konusu mudur?
Kusur Tespitine Yönelik Sorular
Çekişmeli boşanma davalarını önemli kılan unsurlardan birisi de eşlerin kusur durumlarının belirlenmesinin zorunlu olmasıdır. Evlilik birliğinin sona ermesine neden olan boşanma nedenlerinin ortaya çıkmasında, evlilik birlikteliğinin temelinden sarsılmasına ve ortak hayatın çekilemez hale gelmesinde kusurlu olan eşin belirlenmesi boşanmanın diğer tüm ferileri üzerinde etkilidir. Şöyle ki nafaka yükümlülüğü, nafaka miktarı, çocuğun velayeti hatta maddi ve manevi tazminat konularında bir karar verilirken öncelikle eşlerin kusur durumu dikkate alınır.
Bu derece önemli olan bir hususun çekişmeli boşanma davasında açıklığa kavuşturulması zorunludur. Bu nedenle mahkeme bu konudaki delileri değerlendirebileceği gibi davacı ve davalı eşe bu konuda gerekli sorular yöneltilebilmektedir.
Sosyal ve Ekonomik Durumun Tespitine Yönelik Sorular
Çekişmeli boşanma davası görülürken açıklığa kavuşturulması gereken bir başka husus tarafların sosyal ve ekonomik durumlarıdır. Tarafların sosyal durumları çocuğun velayeti ile maddi ve manevi tazminat miktarına etki edebileceği gibi, eşlerin ekonomik durumları çekişmeli boşanma davalarında yoksulluk ve iştirak nafakasının miktarının belirlenmesinde etkilidir.
Bu konulardaki sorular ise genellikle eşlerin iş ve meslek hayatları ile aylık kazançlarına yöneliktir.
Çocuğun Üstün Yararına Yönelik Sorular
Çekişmeli boşanma davası sadece eşlerin boşanmak istemesi veya istememesi durumunda açılan bir boşanma davası türü değildir. Bununla beraber birçok uyuşmazlık bu boşanma davalarında çözüme kavuşturulması gerekir. Çocuğun üstün yararı da bunlardan sadece birisidir. Bu amaç ile yöneltilecek sorular ise genellikle çocuk ile ebeveyn arasındaki bağın anlaşılması ve eşin çocuğun bakım ve giderleri ile yeteri kadar ilgilenip ilgilenemeyeceğine ilişkin sorulardır.
Evlilik Birlikteliğine İlişkin Sorular
Evlen kararının alınması kadar bu birlikteliği sona erdirmek de zor bir karardır. Aile mahkemeleri eşlere belirli konularda sorular yöneltirken ayrıca özelle davacı eşin evlilik birlikteliğini kararlı bir şekilde sona erdirmek isteyip istemediğini de tespit etmeye yönelik sorular yöneltebilmektedir.
Çekişmeli Boşanma Davasında Velayet Nasıl Belirlenir?
Velayet, çekişmeli boşanma davalarının en önemli ferileri arasında yer alır. Boşanma davalarında velayet belirlenirken çocuğun üstün yararı dikkate alınmalıdır. Gerek boşanma davalarında, gerekse iştirak nafakasının belirlenmesinde çocuk ile ilgili aile hukukundan kaynaklanan tüm uyuşmazlıklarda bir karar verirken çocuğun üstün menfaatinin her zaman gözetilmesi zorunluluğu vardır.
Çocuğun üstün menfaati sadece iç hukukumuzda yer almamakla beraber birçok uluslararası sözleşmelerde de önemli üzerinde durulan bir konudur. Anlaşmalı veya çekişmeli boşanma davası fark etmeksizin her durumda çocuğun üstün yararı dikkate alınmalıdır. Çocuğun üstün yararı belirlenirken ise genellikle aşağıdaki hususlar üzerinde durulur.
Ebeveynlerin Sosyal ve Ekonomik Durumları
Eşlerin ekonomik durumları çocuğun velayetinin belirlenmesinde tek kriter değildir. Ancak velayet talebinde bulunan eş eğitim, bakım ve sağlık gibi zorunlu tüm ihtiyaçlarını karşılayacak durumda olması gerekir.
Eşlerin sosyal yaşantıları velayetin belirlenmesinde çok daha etkilidir. Bu durumda ise eşlerin yaşam tarzları eğitimleri ve çocuk ile yeteri kadar ilgilenebileceği boyutta olmalıdır. Örneğin eşin ekonomik durumu ne kadar iyi olsa da çocuğa yeteri kadar zaman ayırma imkanı bulunmayan bir sosyal yaşantı içinde olması velayet açısından bir avantaj olmayıp aksine bir dezavantajdır.
Çocuğun Yaşı / Gelişim Düzeyi
Her türlü boşanma davasında çocuğun velayeti konusunda bir karar verilirken çocuğun yaşı ile birlikte gelişim düzeyi de dikkate alınır.
Küçük yaştaki çocuklar anne bakımına daha muhtaç olduğu kabul görmüş ise de; Çocuğun yaşı velayetin belirlenmesinde yine tek başına yeterli değildir. Çocuğun üstün yararı ilkesi gereği, çocuğun yaşı küçük olsa daha velayetin babaya verilmesi mümkündür. Buna rağmen çocuğun yaşı ve gelişim düzeyi çekişmeli boşanma davasında belirleyici önemli bir unsurdur.
Çocuğun Görüşü
Özellikle belirli yaş gruplarında velayet konusunda mahkeme tarafından bir karara varılırken çocuğun bu konudaki görüşüne başvurulur. Özellikle 8 – 10 yaşlarından sonra alınan görüş velayetin belirlenmesinde daha etkili olmaktadır. Diğer durumlarda olduğu gibi çocuğun annede veya babada kalmak istemesini beyan etmesi tek başına velayetin belirlenmesi için yeterli değildir.
Uzman Raporları
Görüldüğü gibi çekişmeli boşanma davası görülürken velayet konunda bir karar verilmesi gerektiği halde farklı birçok kriter göz ölüne alınır. Çocuğun üstün yararının belirlenmesi sırasında; Psikolog, sosyal hizmet uzmanı veya pedagog gibi uzan görüşü alınır. Bu uzmanlar gerek görmesi halinde çocukların olası yaşam koşullarını da yerinde incelerler. Büyük ölçüde mahkeme hakimi velayet konunda bir karara varırken uzman görüşünü dikkate alır.
Velayetin Belirlenmesinde Uzman Görüşünün Önemi (BAM Kararı)
Kabule göre de; aradan geçen süre, bu sürede çocuğun yaşının büyümesi ve tarafların iddiaları ve tüm dosya içeriği, dikkate alındığında baba ile çocuk arasında kişisel ilişki düzenlenmesinde çocuğun üstün yararı dikkate alınarak gerektiğinde uzman ya da psikolog, pedagog ve sosyal çalışmacıdan oluşan uzmanlardan rapor istenip; her iki ebeveyn ve çocukla görüşmek suretiyle, anne ve babanın yaşadığı yerde de inceleme yapılarak tarafların barınma, gelir, sosyal, durumları belirlenip baba ile çocuk arasındaki kişisel ilişkinin nasıl olması gerektiği, yatılı olarak düzenlenme hususunun değerlendirilerek raporlar arasında çelişki bulunması halinde giderilmek suretiyle karar verilmesi gerekirken, bu hususlara riayet edilmeden eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi de doğru bulunmamıştır. (İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 18. Hukuk Dairesinin 07.07.2021 tarihli kararı)
Çekişmeli Boşanma Davasında Nafaka
Çekişmeli boşanma davasında eşlerin birbirinden yoksulluk nafakası, iştirak nafakası veya tedbir nafakası talep etme hakları vardır.
- Yoksulluk nafakası; Boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek olan eş için ödenmektedir.
- İştirak nafakası; Velayet sahibi olmayan eş tarafından velayet sahibi olan eşe, ortak çocuğun eğitim, sağlık ve her türlü bakım masrafları için ödenen nafaka türüdür.
- Tedbir nafakası; Çekişmeli boşanma davası sürecinde asıl nafaka konusunda bir karar veriline kadar dava süresince ödenen bir nafakadır.
Çekişmeli Boşanma Davalarında Nafaka Nasıl Belirlenir?
Özellikle çekişmeli olarak açılan boşanma davasında nafaka talebi bulunması halinde miktar belirlenirken birçok kriter göz önüne alınır. En belirleyici etken eşlerin sosyal ve ekonomik durumlarıdır. Nafaka alacaklısının düşeceği yoksulluğun boyutu ve nafaka yükümlüsünün ödeme gücü miktarın belirlenmesinde en önemli kriterlerdir. Belirlenecek nafaka miktarı bir eşi zenginleştirirken diğer eşi ödeme güçlüğüne sokacak şekilde olmamasına dikkat edilir.
Kusur Durumunun Nafakaya Etkisi
Çekişmeli boşanma davası görülürken eşlerin evlilik birliğinin sona ermesindeki kusur durumları farklı birçok konuda karar verilirken dikkate alınan bir durumdur. Nafaka yükümlüğünün hatta nafaka miktarının belirlenmesinde de eşlerin kusur oranları oldukça ön plandadır.
Kural olarak yoksulluk nafakası ve maddi manevi tazminat talebinde bulunan eş tamamen kusursuz olması, en azından diğer eşten çok daha az kusurlu olması gerekir.
Örneğin zina, mutlak boşanma nedenleri arasında yer aldığı gibi genellikle zina fiilini gerçekleştiren eş tamamen kusurlu olarak kabul edilir. Eşin tam kusurlu olarak kabul edildiği bu tür boşanma nedenlerine dayanılarak açılan çekişmeli boşanma davası ile zina fiilini gerçekleştiren eş ne kadar yoksulluğa düşecek olsa da diğer eş aleyhine nafaka yükümlülüğü doğmaz.
Kusur durumu zaman zaman velayetin belirlenmesinde de etkili olsa da; İştirak nafakasında kusur durumu konusunda bir değerlendirme yapılmaz.
Görüldüğü gibi nafaka yükümlüsünün doğması için kusur durumu önemli bir yere sahiptir. Bununla beraber yine kusur oranları nafaka miktarının belirlenmesinde de etkili. Örneğin aynı ekonomik ve sosyal şartlara sahip iki farklı çekişmeli boşanma davasında bir eşin tamamen kusurlu olması ile daha fazla kusurlu olması durumlarda mahkeme tarafından takdir edilecek olan nafaka miktarı da değişiklik gösterir.
Türk Medeni Kanunu Madde 175; Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek taraf, kusuru daha ağır olmamak koşuluyla geçimi için diğer taraftan malî gücü oranında süresiz olarak nafaka isteyebilir.
Nafaka yükümlüsünün kusuru aranmaz.
Çekişmeli Boşanma Davası Nasıl Düşer?
Çekişmeli boşanma davası veya diğer Hukuk Muhakemeleri Kanununa görülen davalar zorunlu dava şartlarının mevcut olmaması veya taraflara bağlı nedenlerde düşebilmektedir.
Uygulamada sık karşılaştığımız ve çekişmeli boşanma davasının düşmesine neden olabilecek durumları aşağıdaki başlıklar altında toplayabiliriz.
Çekişmeli Boşanma Davasından Vazgeçme
Çekişmeli olarak açılanan boşanma davasının düşmesine neden olan ilk durum davası eşin boşanmaktan veya boşanmanın diğer ferilerinden vazgeçmesidir. Bu durum uygulamada daha çok çekişmeli boşanma davasından vazgeçme (feragat) olarak da adlandırılmaktadır.
Davacı eş boşanma davasından feragat ettiğini davanın görüldüğü mahkemeye dilekçe ile bildirebileceği gibi bu iradesini duruşma sırasında da sözlü olarak mahkeme huzurunda beyan edebilir.
Çekişmeli Boşanma Davasının Takipsiz Bırakılması
Çekişmeli boşanma davası görülürken sıkça düşme kararı verilmesine neden olan bir başka durum tarafların dava aşamasında yerine getirmek zorunda oldukları hukuki işlemleri yerine getirmemeleridir.
Özellikle çekişmeli boşanma davası avukatsız olarak görülmesi halinde tarafların duruşmalara katılmaları ve çekişmeli boşanma davası aşamaları başlığında belirttiğimiz cevap ve cevaba cevap dilekçelerini vermemeleri davanın takipsiz bırakıldığı sonucunu doğurabilecektir.
Bu durumda mahkeme dava dosyasının işlemden kaldırılmasına ve davanın yenilenmesi için 3 aylık süre verilmesi yönünde karar verebilir. Taraflar bu süre zarfında gerekli yenileme işlemini yapmamaları halinde çekişmeli boşanma davası düşebilecektir.
Dava Şartı ve Usuli Eksiklikler Nedeniyle Düşme
Hukuk Muhakemeleri Kanununa görülen diğer davalarda olduğu gibi çekişmeli boşanma davası içinde bir takım dava şartı ve usuli zorunluluklar bulunmaktadır. Bilirkişi, keşif veya yargılama giderlerinin tam olarak yatırılmaması veya eksik yatırılması, taraf teşkilinin oluşturulmaması ya da dava öncesi yerine getirilmesi zorunlu dava şartı olan hukuki işlemelerin tamamlanmaması gibi durumlar çekişmeli boşanma davasının düşmesine neden olabilecektir.
Davanın Konusuz Kalması Nedeniyle Düşme
Çekişmeli boşanma davası görülürken düşme kararı verilebilecek son durum ise davanın konusunuz kalmasındır. En sık rastlanılan durum ise çekişmeli boşanma davasının anlaşmalı boşanma davasına dönüşmesi veya dava aşamasında taraflardan herhangi birisinin ölmesidir.
Çekişmeli Boşanma Davası İle Maddi ve Manevi Tazminat Talebi
Çekişmeli boşanma davası ile talep edebileceğimiz bir başka yasal hakkımız maddi ve manevi tazminattır. Farklı gerekçe, şart ve yasal dayanakları bulunması nedeniyle maddi ve manevi tazminat konularını ayrı başlıklar altında incelenmesini uygun görüyoruz.
Çekişmeli Boşanmada Davasında Maddi Tazminat
Boşanmada maddi tazminat, evlilik birliğinin ona ermesi nedeniyle herhangi bir eşin mevcut veya beklenen menfaatlerinde meydana gelen eksilmelerin ekonomik karşılığıdır.
Örneğin evlilik birliğinin kurulmasından sonra ortak çocukların ihtiyaçları ve bakımı için çalışma hayatını yarıda bırakan eşin kariyerinin son bulması ve sosyal güvenlik haklarından mahrum kalması gelecek beklentilerde bir eksilmeyi ifade eder. Böylelikle evlilik birlikteliğinin ona ermesinde kusurlu olan eş aleyhine maddi tazminat yükümlülüğü doğar.
Çekişmeli Boşanma Davasında Manevi Tazminat
Çekişmeli boşanma davasında manevi tazminat evlilik birlikteliği devam ederken veya evlilik birlikteliğinin sona ermesine bağlı olarak tarafların uğramış olduğu üzüntü ve keder veya kişilik haklarına yönelik bir saldırı söz konusu olması halinde talep edilebilecek bir tazminat türüdür.
Çekişmeli Boşanma Davasında Tazminat Şartları
Tıpkı nafaka durumunda olduğu gibi çekişmeli boşanma davası ile maddi ve manevi tazminat talebinde bulunabilmek için davanın, davalı eşten daha az kusurlu olması veya tamamen kusursuz olması gerekir.
Ayrıca çekişmeli boşanma davası ile birlikte bu koşulların oluşması ile bu tazminatların dava dilekçesi ile edilmesi gerekir. Maddi ve manevi tazminat talepleri mahkemece re’en gözetilen bir durum değildir.
Yasal Dayanak
Türk Medeni Kanunu Madde 174; Mevcut veya beklenen menfaatleri boşanma yüzünden zedelenen kusursuz veya daha az kusurlu taraf, kusurlu taraftan uygun bir maddî tazminat isteyebilir.
Boşanmaya sebep olan olaylar yüzünden kişilik hakkı saldırıya uğrayan taraf, kusurlu olan diğer taraftan manevî tazminat olarak uygun miktarda bir para ödenmesini isteyebilir.
Çekişmeli Boşanma Davası Ücreti 2026
Diğer davalarda olduğu gibi boşanma davalarında da hesaplanacak ücretler avukatlık ücreti ve yargılama harç ve giderleri olarak iki farklı şekilde hesaplanır.
Çekişmeli Boşanma Davalarında Harç ve Yargılama Giderleri
| Gider Kalemi | 2026 Yılı Yaklaşık Tutar | Gider Açıklaması |
| Başvuru Harcı | 750 – 1.000 TL | Dava açılırken ödenir |
| Peşin Harç | 750 – 1.500 TL | Talep edilen haklara göre değişir |
| Gider Avansı | 1.500 – 3.500 TL | Tebligat, bilirkişi ve diğer giderler için |
| Bilirkişi / Uzman Ücretleri | 1.000 – 4.000 TL | Gerekli görülmesi halinde |
| Ortalama Toplam Tutar | 5.500 – 10.000 TL | Davanın kapsamına göre değişebilir. |
Çekişmeli Boşanma Davası Avukatlık Ücreti 2026
Vekil yani avukat aracılığı ile açılacak ve sürdürülecek davalarda vekalet ücreti Avukatlık Asgari Ücret Tablosuna göre belirlenir. 2026 yılı itibariyle çekişmeli boşanma davası için bu ücret 80.000 TL olarak belirlenmiştir. Ancak davanın kapsamı, uyuşmazlığın niteliği ve taleplere göre bu miktarlarda kısmen artış meydana gelebilmektedir. Ancak 2026 yılı AAÜT’e göre çekişmeli boşanmalarda en düşük vekalet ücreti 80.000 TL’dir.
Çekişmeli Boşanma Davası İle İlgili Özet Bilgiler
Çekişmeli Boşanma Davası Nedir?
Eşlerden herhangi birisinin boşanmayı kabul etmemesi ya da eşler nafaka, velayet, tazminat gibi diğer konularda anlaşamamış olması halinde açılan boşanma davasıdır.
Çekişmeli Boşanma Davasında Yasal Haklarımız
- Velayet hakkı
- Çocuk ile kişisel ilişki kurabilme hakkı
- Maddi ve manevi tazminat
- Delil sunma hakkı
- Mal paylaşımı hakkı
- Yoksulluk, iştirak ve tedbir nafakası hakkı
Bu konuda daha detaylı bilgi sahibi olmak isterseniz “Boşanmada Kadının Hakları” başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.
Çekişmeli Boşanma Davası Ne Kadar Sürer?
Diğer dava türlerinde olduğu gibi çekişmeli boşanma davalarının ne kadar süreceği konusunda genel bir kısıtlama yapılmamıştır. Daha çok eşler arasındaki uyuşmazlıkların niteliği ile davanın görülmüş olduğu mahkemenin iş yoğunluğuna göre bu süreler değişebilir. Ülkemiz genelinde çekişmeli boşanma davası ortalama 3 ay ile 1 yıl arasında sürebilmektedir.
Çekişmeli Boşanma Davası Aşamaları
- Boşanma nedenlerinin tespit edilmesi
- Boşanma ile birlikte talep edilecek yasal hakların belirlenmesi
- Çekişmeli boşanma davası dilekçesinin hazırlanması
- Dava dilekçesinde belirtmiş olduğumuz hususların belgelendirilmesi ve delillerin toplanması
- Çekişmeli boşanma davasının açılması
- Dilekçeler aşaması
- Tahkikat aşaması
- Tarafların dinlenmesi
- Karar aşaması
- Temyiz / istinaf aşaması
- Kararın kesinleşmesi
Çekişmeli Boşanma Davası Hangi Hallerde Düşer?
- Çekişmeli boşanma davasından feragat
- Davanın takipsizlik bırakılması
- Davanın gerekçesinin ortadan kalmış olması
- Taraflardan herhangi birisinin ölmesi
- Usuli eksikliklerin tamamlanmaması
Çekişmeli Boşanma Davasında Görevli ve Yetkili Mahkemeler
- Görevli Mahkemeler; Aile Mahkemeleridir. Ayrıca Aile Mahkemesi bulunmayan yargı birimlerinde ise bu görev Aile Mahkemesi sıfatı ile Asliye Hukuk Mahkemelerine aittir.
- Yetkili Mahkemeler; Davalının veya davacının ikamet etmiş olduğu yer mahkemesi yada her iki eşin en az 6 ay süre ile ikamet etmiş oldukları yer mahkemesi

Çekişmeli Boşanma Davası Dilekçesi (Örnekler)
Çekişmeli boşanma davası dilekçesi eşler arasındaki uyuşmazlıklar ve özellikle boşanma nedenleri dikkate alınarak hazırlanması gerekir. Aşağıda Türk Medeni Kanunumuzda yer alan boşanma nedenleri dikkate alınarak hazırlanmış farklı nitelikteki çekişmeli boşanma dilekçesi örneklerini inceleyebilirsiniz. Ancak unutmamak gerekir ki; Bu dilekçelerin doğrudan herhangi bir düzenleme yapılmaksızın mahkemeye sunulması yeterli değildir. Herhangi bir hak kaybına uğramamak için dilekçeler üzerinde mevcut durumunuz dikkate alınarak düzenlemeler yapılması gerekir.
Zina Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Dilekçesi
T.C. … AİLE MAHKEMESİ’NE
DAVACI
Adı ve Soyadı : …
T.C. Kimlik No : …
Adres : …
DAVALI
Adı ve Soyadı : …
T.C. Kimlik No : …
Adres : …
DAVA KONUSU : Türk Medeni Kanunumuzun 161. Maddesi gereğince zina nedeniyle boşanma, nafaka, tazminat ve velayet talebi
AÇIKLAMALAR :
Yukarıda açık kimlik ve adres bilgileri yazılı davalı … ile … tarihinde evlenmiş bulunmaktayız. Bu evlilik birlikteliğimizden … doğumlu … isminde bir çocuğumuz vardır.
Evlilik birlikteliğinin kurulmasından itibaren davacı eş olarak evlilik yükümlülüğünü eksiksiz bir şekilde yerine getirmiş olmama rağmen davalı eş sık sık sadakat yükümlülüğünü ihlal edecek boyutta ilişkiler yaşamaktadır.
Son olarak … tarihinde isim ve açık kimlik bilgilerini tespit edemediğim şahıs ile zina fiilini işlediğine yönelik kuvvetli deliller elde edilmiştir.
Ayrıca davalı eşin cep telefon kayıtları ile otel kayıtları incelendiğinde aynı gün ve saatte zina filini gerçekleştirmiş olduğu kişi ile geceyi otelde geçirmiştir. Bu konuda telefon kayıtları delil olabileceği gibi davalı eşin başka birisi ile cinsel birliktelik yaşadığına yönelik tanık beyanları ile desteklenmektedir.
Son olarak … tarihinde gerçekleştiğini bildiğimiz zina fiilinden dolayı davalı eşin affedilmesi söz konusu olmadığı gibi davalı eşin bu hareketinden dolayı evlilik birlikteliği temelinden sarsılmış ve dolayısıyla ortak hayatın sürdürülmesi davacı eş açısından mümkün değildir.
Zina nedeniyle çekişmeli boşanma davası açmak için Türk Medeni Kanunumuzun 161. Maddesinde öngörülmüş yasal 6 aylık sürede dolmamıştır. Evlilik birlikteliğinin temelinden sarsılması ve ortak hayatın yeniden kurulması mümkün olmaması nedeniyle boşanma davası açılması zorunlu hale gelmiştir.
Benzer nedenlerle açılmış olan boşanma davalarında zina mutlak boşanma nedeni olarak kabul edildiği gibi, zina fiilini gerçekleştiren eş evlilik birlikteliğinin sona ermesinde tamamen kusurlu olarak kabul edilmiştir.
Bu nedenle davacı olarak evlilik birliğinin sona ermesine bağlı olarak yoksulluğa düşeceğimden ve maddi manevi tazminat yükümlülüğü doğmuş olduğundan davalı eş aleyhine yoksulluk ve iştirak nafakası ile maddi manevi tazminat yükümlülüğü doğmuştur.
HUKUKİ SEBEPLER : Türk Medeni Kanunumuzun 161 ve devamı maddeleri
DELİLLER : Otel kayıtları, tanık beyanları, mesaj tutanakları, HTS kayıtları ile her türlü diğer yasal deliller.
SONUÇ VE TALEP : Yukarıda detayları belirtilmiş olan nedenlerden dolayı;
- Eşlerin çekişmeli olarak boşanmalarına,
- Çocuğun velayetinin davacı eşe verilmesine,
- Aylık … TL tutarında yoksulluk ve … TL tutarında iştirak nafakasına hükmedilmesine,
- … TL maddi tazminat ile … TL manevi tazminata hükmedilmesine,
- Bütün yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı eş üzerinde bırakılmasına,
Karar verilmesi arz ve talep olunur. (Tarih)
Davacı
İmza
Hayata Kast Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Dilekçesi
T.C. … AİLE MAHKEMESİ HAKİMLİĞİ’NE
DAVACI
Adı ve Soyadı : …
T.C. Kimlik No : …
Adres : …
DAVALI
Adı ve Soyadı : …
T.C. Kimlik No : …
Adres : …
KONU : TMK 162 ve devamı maddeleri gereğince hayata kast nedeniyle evlilik birliğinin temelinden sarsılması nedeniyle boşanma talebi
AÇIKLAMALAR :
- Yukarıda açık kimlik ve adres bilgileri yazılı davacı ile davalı … tarihinde resmi olarak evlenmişlerdir. Tarafların bu evliliklerinden … doğumlu ve … isminde çocukları vardır.
- Evlilik birlikteliği devam ederken davalı eş sık sık davacı eşin hayatına kast edecek boyutta fiziksel şiddet uygulamaktadır. Ayrıca bu yöndeki sözlü tehditleri de artarak devam etmektedir.
- Davalı eş;
- … tarihinde davacı eşe bıçak ile yaralamak amacıyla tehdit ederek üzerine yürümüş tanıkların araya girmesi ile istenmeyen daha ağır sonuçların doğması önlenmiştir.
- Bununla beraber … Cumhuriyet Başsavcılığının … soruşturma dosyasından anlaşılacağı üzere davalı … tarihinde davacı eşi ölümle tehdit etmiştir.
- Davalı eşin tüm bu kusurlu hareketlerinden dolayı evlilik birlikteliği temelinden sarılmış olup, ortak hayat bu korku nedeniyle çekilemez hale gelmiştir. Bu nedenle uzun bir süredir davalının bu kusurlu hareketleri nedeniyle fiili ayrılık da söz konusudur.
- Evlilik birlikteliğinin bu şekildeki bir şiddet ortamında devam etmesi davacı eşin can güvenliği için mümkün değildir.
- Davalı eşin tüm bu kusurlu hareketlerinden dolayı;
- Davacı eş maddi ve manevi olarak zarara uğramış,
- Psikolojik olarak yıpranmıştır. Bu nedenle davalı eş aleyhine maddi ve manevi tazminat yükümlülüğü doğmuştur.
- Davalı eşin bu ölçüde can güvenliğini kast edecek boyuttaki davranışlarının sergilendiği bir ortamda ortak çocuğun sağlıklı bir şekilde yaşam sürmesi mümkün değildir. Bu nedenle çekişmeli boşanma davası açılması zorunlu hale gelmiştir.
SONUÇ VE TALEP : Detayları yukarıda açıklanmış olan nedenlerden dolayı;
- Eşlerin çekişmeli olarak boşanmalarına,
- Çocuğun velayetinin davacı eşe verilmesine,
- Ortak çocuk için … TL iştirak nafakasına hükmedilmesine,
- Boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek olan eş için … TL yoksulluk nafakasına hükmedilmesine,
- Evlilik birlikteliğinin sona ermesi ve evlilik birlikteliği içerisinde yaşanılan bu durumlar nedeniyle maddi ve manevi şekilde zarara uğrayan davacı eş lehine … TL manevi, … TL maddi tazminata hükmedilmesine,
- Bütün yargılama giderlerinin davalı eşe yükletilmesine,
Karar verilmesi arz ve talep olunur. (Tarih ve İmza)
YASAL DAYANAKLAR : Türk Medeni Kanununun 162, 166 ve sair hükümleri
DELİLLER :
- Doktor raporları
- Tanık beyanları
- C.Savcılığı soruşturma dosyası
- Koruma tedbiri kararları
- Her türlü diğer yasal deliller
Pek Kötü veya Onur Kırıcı Davranışlar Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Dilekçesi
T.C. … AİLE MAHKEMESİ HAKİMLİĞİ’NE
DAVACI
Adı ve Soyadı : …
T.C. Kimlik No : …
Adres : …
DAVALI
Adı ve Soyadı : …
T.C. Kimlik No : …
Adres : …
KONU : TMK 162 ve devamı maddeleri gereğince “pek kötü ve onur kırıcı davranışlar” nedeniyle evlilik birliğinin temelinden sarsılması nedeniyle boşanma ve boşanmanın ferileri talebi
AÇIKLAMALAR :
- … tarihinde evlenmiş olan davacı ve davalı eşin bu evlilik birlikteliklerinden … doğumlu … isminde bir ortak çocukları bulunmaktadır.
- Evlilik birliğinin kurulmuş olduğu … tarihinden bu güne davalı eş zaman zaman tehdit, hakaret ve hatta fiziksel şiddet boyutuna ulaşacak şekilde davacı eşe yönelik pek kötü ve onur kırıcı davranışlar sergilemeye başlamıştır.
- Davalı eş;
- Sık sık davacı eşe yönelik hakaret içeren sözler sarf ederek kişilik haklarına saldırıda bulunmuştur.
- Bununla beraber davalı toplum içinde davalı eşe yönelik aşağılayıcı, ve insan onuru ile bağdaşmayacak şekilde rencide boyutunu aşan davranışlar sergilemiştir.
- Son olarak … tarihinde sözlü olarak gerçekleşen bu davranışları kasten yaralama boyutuna ulaşmış ve davalı tarafından ekli doktor raporunda belirtilen şekilde yaralanmıştır.
- Davacı eş, davalı eşin tüm bu kusurlu hareketlerinden dolayı psikolojik olarak yıprandığı gibi kişisel hakları da büyük ölçüde zedelenmiştir. Bu nedenle maddi ve manevi tazminat yükümlülüğü doğmuştur.
- Ayrıca davacı eşin evlilik birlikteliğinin sona ermesine bağlı olarak yoksulluğa düşeceği de açıktır.
Hukuki Dayanaklar : TMK 162 ve devamı maddeleri ile sair mevzuat hükümleri
Deliller : Tanık beyanları, doktor raporu, kolluk kuvveti araştırma tutanakları, darp raporu ve her türlü diğer yasal deliller.
SONUÇ VE TALEP : Detayları yukarıda belirtilmiş olan nedenlerden dolayı;
- Tarafların boşanmalarına,
- Davacı eş lehine … TL maddi tazminata hükmedilmesine,
- Davacı eş lehine … TL tutarında manevi tazminata hükmedilmesine,
- Ortak çocuğun velayetinin davacı eşe verilmesine,
- … TL yoksulluk nafakası ve … TL iştirak nafakası olmak üzere toplam … TL nafakaya hükmedilmesine,
- Yargılama giderlerinin davalı eş üzerinde bırakılmasına,
Karar verilmesi arz ve talep olunur. (Tarih ve Davacı İmza)
Suç İşleme Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Dilekçesi
T.C. … AİLE MAHKEMESİ’NE
DAVACI
Adı ve Soyadı : …
T.C. Kimlik No : …
Adres : …
DAVALI
Adı ve Soyadı : …
T.C. Kimlik No : …
Adres : …
KONU : Türk Medeni Kanunumuzun 163. Maddesi uyarınca boşanma, nafaka, tazminat ve diğer boşanmanın ferileri talebi
AÇIKLAMALAR :
- Yukarıda açık kimlik bilgileri yazılı dava ile dava eş … tarihinde evlenmişlerdir. Tarafların bu evlilik birlikteliklerinden … doğumlu … isminde, … doğumlu … isminde 2 çocukları vardır.
- Davalı eş evlilik birlikteliğinin kurulmasından kısa bir süre sonra … suçunu işlemiş, bu nedenle … süre ile cezaevinde hükümlü olarak kalmıştır.
- Davalı eş bu suçun infazından sonra yine benzer şekilde toplum düzeni ile bağdaşmayacak ve toplum ahlakına aykırı olarak nitelendirilen … suçunu işlemiştir.
- Davalı eşin işlemiş olduğu bu suçlar nedeniyle aile birliği ciddi şekilde zarar görmekle beraber ortak çocuklar bu suçlardan dolayı olumsuz şekilde etkilenmektedir.
- Davalı eşin işlemiş olduğu bu suçlar nedeniyle evlilik birlikteliği çekilemez hale gelmiştir.
- 18 yaşından küçük olan çocukların bu ölçüde suç işlemeyi alışkanlık haline getirmiş olan ebeveyn ile yaşam sürmeleri çocukların üstün menfaati ile de bağdaşmamaktadır. Bu nedenle çekişmeli boşanma davası açma zorunluluğu ile birlikte ortak çocukların velayetinin de talep edilmesi zorunluluğu doğmuştur.
YASAL DAYANAKLAR : TMK 163 ve HMK ile ilgili sair mevzuat hükümleri
DELİLLER : Tanık beyanları, kolluk kuvveti evrakları, adli sicil kaydı
SONUÇ VE TALEP : Yukarıda açıklamış olduğum nedenlerden dolayı,
- Eşlerin çekişmeli olarak boşanmalarına,
- Çocukların velayetinin davacı eşe verilmesine,
- Davacı eş lehine … TL yoksulluk nafakasına hükmedilmesine,
- Her iki çocuk için toplam TL iştirak nafakasına hükmedilmesine,
- Yargılama giderlerinin davalı eş üzerinde bırakılmasına,
Karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim. (Tarih ve İmza)
Haysiyetsiz Hayat Sürme Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Dilekçesi
… T.C.
AİLE MAHKEMESİ’NE
DAVACI
Adı ve Soyadı : …
T.C. Kimlik No : …
Adres : …
DAVALI
Adı ve Soyadı : …
T.C. Kimlik No : …
Adres : …
KONU : Türk Medeni Kanununun 163. Maddesi gereğince tarafların boşanmalarına, nafaka, tazminat ve diğer feriler hakkında taleplerimiz.
AÇIKLAMALAR :
- Evlilik Birlikteliği; Taraflar … tarihinde evlenmiş olup, bu evlilik birliğinden … doğumlu 1 çocukları vardır. Çekişmeli boşanma davası öncesinde evlilik birlikteliğinde büyük ölçüde fiili ayrılık söz konusudur.
- Davalı eş evlilik birlikteliğinin kurulmasından kısa bir süre sonra toplum ahlakı ile ve evlilik birlikteliği ile bağdaşmayan haysiyetsiz hayat sürmeye başlamıştır.
- Davacı gece hayatına düşkün olmakla beraber özellikle son zamanlarda bağımlılık ölçüsüne varacak derecede alkol tüketimi yapmaktadır. Davalı eş sık sık da kumar oynayarak ödeme gücünün üstünde borçlanmış ve hakkında birçok icra takibi başlatılmıştır.
- Gerek davalı eşin gece hayatı, gerekse kumar alışkanlığı ve alkol tüketimi evlilik birlikteliğini çekilemez hale getirmiş ve davalı eş için ortak hayat sürdürülemez duruma gelmiştir.
- Bu nedenle yaklaşık .. aydır eşler arasında fiili ayrılık söz konusudur.
- Davalı eş ile uzlaşma amacı ile anlaşmalı şekilde boşanma teklif edilmiş ise de; bunu kabul etmemiştir. Ancak davalı eş için ortak hayatın sürdürülmesi imkansızdır.
- Evlilik birlikteliğinin bu şekilde sona ermesinde tek kusurlu taraf davalı eştir. Ayrıca davacı eş bu evlilik birlikteliğinin sona ermesi nedeniyle derin üzüntü ve keder yaşamış maddi ve manevi olarak yıpranmıştır.
Hukuki Nedenler : Türk Medeni Kanunumuzun 163 ve 166 maddeleri
Deliller : Tanık beyanları, icra takip dosyaları, maaş bordrosu, nüfus kayıt örneği ve her türlü diğer yasal deliller
SONUÇ VE TALEP : Yukarıda arz ve izah etmiş olduğum nedenlerden dolayı;
- Tarafların boşanmalarına,
- Davacı lehine maddi ve manevi tazminata hükmedilmesine,
- Çocuğun velayetinin davacı eşe verilmesine,
- Ortak çocuğun bakım ve giderleri için … TL iştirak, boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek eş için … TL yoksulluk nafakasına hükmedilmesine,
- Bütün yargılama giderleri ve mahkeme harç ve masraflarının davalı eş üzerinde bırakılmasına,
Karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim. (Tarih ve İmza)
Terk Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Dilekçe Örneği
T.C. … AİLE MAHKEMESİ’NE
DAVACI
Adı ve Soyadı : …
T.C. Kimlik No : …
Adres : …
DAVALI
Adı ve Soyadı : …
T.C. Kimlik No : …
Adres : …
KONU : Türk Medeni Kanunumuzun 164. Maddesi gereğince terk nedeniyle boşanma ve ferileri talebi
AÇIKLAMALAR :
- Davacı eş ile davalı eş … tarihinde evlenmişlerdir. Bu evlilik birlikteliklerinden … doğumlu çocukları vardır.
- Davalı eş … tarihinde ortak konutu terk etmiş dava tarihine kadar da ortak konuta dönmemiştir.
- Davalı eşin ortak konutu terk etmesindeki tek amaç evlilik birlikteliğinden doğan yükümlülüklerini yerine getirmemektedir. Davalı eşin ortak konutu terk etmesinde davacı eşin herhangi bir kusur ve ihmali bulunmamakla beraber bu tamamen davalı eşin keyfi hareketleri ile gerçekleşmiştir.
- Davalı eşe ortak konuta dönmesi için … tarihinde … noterliğinin … yevmiye numaralı ihtarnamesi ile gerekli ihtarda bulunulmasına rağmen aradan geçen 2 aylık süreye rağmen davalı ortak konuta dönmemiştir.
- Bu şekilde evlilik birlikteliğinin sürdürülmesi davacı eş için imkansız hale gelmiştir ve çekişmeli boşanma davası açma zorunluluğu doğmuştur.
Hukuki Dayanaklar : TMK 164 ve devamı maddeleri ile ilgili sair mevzuat hükümleri
Deliller : Tanık beyanları, ihtarname, mesaj tutanakları, nüfus kayıt örneği ve diğer yasal deliller.
SONUÇ VE TALEPLERİMİZ: Yukarıda detaylarını açıklamış olduğum nedenlerden dolayı;
- Davalı ve davacı eşin boşanmalarına,
- Çocuğun velayetinin davacı eşe verilmesine,
- Evlilik birlikteliğinin sona ermesinde kusurlu olan davacı eş aleyhine … TL maddi ve … TL manevi tazminata hükmedilmesine,
- … TL iştirak nafakasın ahükmedilmesine,
- … Yoksulluk nafakasına hükmedilmesine,
- Bütün yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı eş üzerinde bırakılmasına,
Karar verilmesi arz ve talep olunur. (Tarih ve İmza)
Akıl Hastalığı Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Dilekçe Örneği
T.C. … AİLE MAHKEMESİ’NE
DAVACI
Adı ve Soyadı : …
T.C. Kimlik No : …
Adres : …
DAVALI
Adı ve Soyadı : …
T.C. Kimlik No : …
Adres : …
KONU : Akıl hastalığı nedeniyle evlilik birlikteliğinin temelinden sarsılması sebebi ile boşanma talebi
AÇIKLAMALAR :
Yukarıda açık kimlik ve adres bilgileri yazılı taraflar … tarihinde evlenmişlerdir. Eşlerin bu evlilik birlikteliklerinden … doğumlu bir çocukları dünyaya gelmiştir.
Davalı eş evlilik birlikteliğinin kurulmasından sonra çekişmeli boşanma davası dilekçesine ekli olan doktor raporunda belirtilen akıl hastalığına tutulmuştur.
Davacı eş tarafından uzun süredir tedavisinin yapılması için çaba harcanmış ise de; … Hastanesinin … tarihli sağlık kurulu raporundan da anlaşılacağı üzere bu hastalığın tedavisi mümkün görünmemektedir.
Davalı eşin kendisinde mevcut olan bu akıl hastalığı ortak hayatın çekilmesini imkansız hale getirmiştir. Bu nedenle boşanma davası açılması zorunlu hale gelmiştir.
Hukuki Dayanaklar : TMK 165 ve devamı maddeleri
Deliller : Doktor raporları, nüfus kayıt örneği, tanık beyanları ve her türlü diğer deliller
SONUÇ VE TALEP : Yukarıda belirtmiş olduğum nedenlerden dolayı,
- Tarafların boşanmalarına,
- Çocuğun velayetinin davacı eşe verilmesine,
- Davalı eş ile ortak çocuk arasındaki kişisel ilişkinin çocuğun üstün menfaati gözetilerek mahkemenizce takdir edilmesine,
- Yargılama giderlerinin davalı eş üzerinde bırakılmasına,
Karar verilmesi arz ve talep olunur. (Tarih ve İmza)
Şiddetli Geçimsizlik Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Dilekçesi
T.C. … AİLE MAHKEMESİ’NE
DAVACI
Adı ve Soyadı : …
T.C. Kimlik No : …
Adres : …
DAVALI
Adı ve Soyadı : …
T.C. Kimlik No : …
Adres : …
KONU : Şiddetli geçimsizlik ve evlilik birlikteliğinin temelinden sarsılması nedeniyle boşanma talebi
AÇIKLAMALAR :
- … Tarihinde evlenmiş olan yukarıda açık kimlik bilgileri yazılı davacı ile davalı eşin bu evlilik birlikteliklerinden … doğumlu … isminde çocukları vardır.
- Her iki eş evlilik birlikteliğinin kurulmasından bu gün çeşitli konularda ciddi uyuşmazlıklar yaşamışlardır. Zaman zaman bu uyuşmazlıklar tartışma boyutunu da aşmaktadır.
- Evlilik birlikteliği sırasında meydana gelen bu tartışmaların tamamı davalı eşin kusurlu hareketlerinden dolayı ortaya çıkmaktadır. Şöyle ki davalı eş sık sık toplum içinde davacı eşe yönelik hakaret ve küçük düşürücü sözlerle hitap etmekte, ayrıca evlilik birlikteliğinden doğan ekonomik sorumluluklarını yerine getirmeyerek davacı eşe yönelik ekonomik şiddet uygulamaktadır.
- Tüm bu uyuşmazlıklar davacı eşi üzmekte ve yıpratmaktadır. Bu nedenle evlilik birlikteliği çekilemez hale gelmiş olup, çekişmeli boşanma davası açma zorunluluğu hasıl olmuştur.
Hukuki Dayanaklar : TMK 166 ve devamı maddeleri
Deliller : Tanık beyanları, nüfus kayıt örneği, mesaj tutanakları ile tüm yasal deliller
SONUÇ VE TALEP : Yukarıda belirtmiş olduğum nedenlerden dolayı;
- Davacı ve davalı eşin boşanmalarına,
- Çocuğun velayetinin davacı eşe verilmesine,
- Kusurlu olan davalı eş aleyhine … TL maddi … TL manevi tazminata hükmedilmesine,
- … TL yoksulluk nafakası ve … TL iştirak nafakasına hükmedilmesine,
- Bütün yargılama giderlerinin davalı eş üzerinde bırakılmasına,
Karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim. (Tarih ve İmzalar)
Çekişmeli Boşanma Davası Açmadan Önce Bilmemiz Gerekenler
| Çekişmeli Boşanma Davasında İleri Sürülebilecek Boşanma Nedenleri | |
| Boşanma Sebebi | Açıklamalar |
| Zina | Eşin sadakat yükümlülüğünü ihlal etmesidir. Uygulamada mesaj kayıtları, sosyal medya yazışmaları, otel kayıtları ve tanık beyanlarıyla ispat edilir. Hakim, kesin kanaat arar ve affetme varsa dava reddedilebilir. |
| Hayata kast / kötü muamele | Fiziksel şiddet, tehdit veya yaşam hakkına yönelik saldırıları kapsar. Darp raporları, savcılık dosyaları önemli delildir. Tek bir ağır olay dahi boşanma sebebi olabilir. |
| Terk | Eşin ortak konutu haklı sebep olmaksızın terk etmesi ve geri dönmemesidir. İhtar çekilmesi zorunludur. Uygulamada en teknik boşanma sebeplerinden biridir. |
| Evlilik birliğinin sarsılması | En çok kullanılan genel sebeptir. Sürekli kavga, ilgisizlik, güven sarsıcı davranışlar bu kapsama girer. Hakim tarafların kusur durumunu detaylı inceler. |
| Çekişmeli Boşanma Davası Süreçleri | |
| Aşamalar | Hukuki İşlemler |
| Dava açılması | Davacı, boşanma dilekçesini sunar ve iddialarını belirtir |
| Ön inceleme | Tarafların iddia ve savunmaları netleşir |
| Tahkikat | Tanıklar dinlenir, deliller incelenir |
| Karar | Hakim boşanma ve ferilerine karar verir |
| Çekişmeli Boşanma Davasında Ekonomik Haklarımız | |
| Tür | Açıklama |
| Tedbir nafakası | Dava süresince ekonomik dengeyi sağlamak için verilir. Kusur aranmaz. |
| Yoksulluk nafakası | Boşanma sonrası yoksulluğa düşecek eş lehine hükmedilir. Daha az kusurlu olma şartı aranır. |
| İştirak nafakası | Çocuğun bakım ve eğitim giderleri için ödenir. |
| Maddi tazminat | Boşanma nedeniyle uğranılan ekonomik kayıpları karşılar. |
| Manevi tazminat | Kişilik haklarının zedelenmesi halinde hükmedilir. |
SIK SORULAN SORULAR
Çekişmeli Boşanma Davası Kaç Celsede Biter?
Çekişmeli boşanma davası veya başkaca bir davanın kaç celsede veya ne kadar sürede biteceğinin önceden kestirilmesi çok zordur. Davanın niteliğine ve taraflar arasındaki uyuşmazlığın türüne göre mahkeme tarafından yerine getirilmesi gereken ve toplanması gereken delilere göre bu süreler değişiklik gösterir. Örneğin çekişmeli boşanma davasında nafaka, tazminat veya velayet konusunda bir talep bulunması, araştırılacak konuları da arttıracağından dava süreci de uzayabilecektir.
Çekişmeli Boşanma Davası Açıldıktan Sonra Ne Zaman Tebligat Gelir?
Çekişmeli boşanma davası açıldıktan sonra mahkemece herhangi bir usuli eksikliğin bulunup bulunmadığı konusunda ön inceleme yapılır. Herhangi bir dava şartı eksikliği bulunmaması halinde dava dilekçesi öncelikle davalıya tebliğ edilir. Bu süreç ortalama 2 hafta ile 3 hafta arasında değişiklik gösterir.
Çekişmeli Boşanma Davasına Gitmezsem Ne Olur?
Davacı tarafın çekişmeli boşanma davasına gitmemesi halinde yukarıda detaylarını paylaşmış olduğumuz nedenlerden dolayı düşme kararı verilebilir. Davalı eşin duruşmalara katılmaması halinde ve ilan yoluyla tebligatın yapılması sonrasında davalı eşin talepleri doğrultusunda davalı eşin yokluğunda karar verilmesi mümkün olabilmektedir.
Çekişmeli Boşanma Davasında Hakim Nelere Dikkat Eder?
Herhangi bir boşanma davası çekişmeli hale getiren farklı birçok neden vardır. Eşlerin boşanmak istememesi, maddi ve manevi tazminat talebi, çocuğun velayeti veya nafaka talebi en sık karşılaşılan uyuşmazlıklardandır. Çekişmeli boşanma davası açılmasından sonra uyuşmazlığın türüne göre mahkeme hakimi tarafından gerekli inceleme ve araştırma yapılır. Örneğin eşin boşanmak istememesi halinde yukarıda paylaşmış olduğumuz boşanma nedenlerinin varlığı konusunda araştırma veya velayet talebi bulunulması halinde çocuğun üstün yararı konusunda araştırmalar yapılır.
Çekişmeli Boşanmada Kadın Nasıl Haksız Olur?
Çekişmeli boşanmada kadının veya erkeğin hangi durumlarda haksız olacağı konusunda bir ayrım yoktur. Her iki taraf da boşanma nedenlerinin ortaya çıkmasında kusurlu olması halinde mahkemece haksız diğer bir ifade ile kusurlu olarak görülür. Örneğin zina fiilini gerçekleştiren taraf erkek olabileceği gibi aynı şekilde zina fiilinin kadın tarafından gerçekleştirilmesi de mümkün olur. Bu durumda zinayı gerçekleştiren taraf mahkemece kusurlu olarak kabul edilir.
Çekişmeli Boşanma Davasında Ev Kimde Kalır?
Mevcut mal rejimimize göre evlilik birlikteliği devamı boyunca edinilmiş mallar boşanma sonrasında eşit bir şekilde paylaştırılır. Çekişmeli boşanma davasında mal paylaşımı konusunda bir uyuşmazlık bulunması halinde de bu kural geçerlidir. Ancak bazı durumlarda tedbir amacıyla boşanmada ortak konutun belirli bir süre eşlerden birisinin kullanmasına karar verilmesi mümkündür. Diğer durumlarda evlilik birlikteliği içerisinde satın alınmış olan ev ve ortak konut içerisinde bulunan eşyalar eşit bir şekilde paylaştırılır.
Çekişmeli Boşanma Davasında Hangi Deliller Kullanılabilir?
Çekişmeli boşanma davasında yasal olmak üzere her türlü delil kullanılabilir. Bu genellikle boşanma nedenine göre de değişiklik gösterebilmektedir. Örneğin akıl hastalığı nedeniyle çekişmeli boşanma davası açıldığında doktor raporu birinci derecede önemli iken, zina nedeniyle çekişmeli boşanma davası açılması halinde zinanın gerçekleştiğine yönelik inandırıcı deliller kullanılabilir. Ancak tüm durumlarda bu delillerin hukuka aykırı olmamasına dikkat edilmesi gerekir.




